Tiger Research: Khoảng trống 62 tỷ USD, thị trường tiền mã hóa doanh nghiệp còn thiếu tại Hàn Quốc

Kết luận cốt lõi

• Khối lượng giao dịch của thị trường tiền mã hóa Hàn Quốc đứng hàng đầu toàn cầu, nhưng quy định pháp lý hạn chế doanh nghiệp tham gia, phía nhu cầu vẫn phụ thuộc cao vào nhà đầu tư cá nhân. Một khi mở tài khoản doanh nghiệp, nền tảng nhu cầu sẽ được mở rộng rõ rệt, thị trường mới có cơ hội bước vào giai đoạn tiếp theo.
• Theo tính toán, đến năm 2030, quy mô tài sản tiền mã hóa do doanh nghiệp Hàn Quốc nắm giữ có thể đạt mức trần 82 nghìn tỷ won. Các mảng giao dịch, lưu ký và môi giới chính (prime brokerage) có thể đóng góp khoảng 570 tỷ won doanh thu mỗi năm.
• Nếu tiếp tục trì hoãn việc mở cửa, nhu cầu và cơ hội kinh doanh của Hàn Quốc sẽ bị đẩy ra nước ngoài. Trong lĩnh vực thanh toán và quản lý tài sản đã xuất hiện dấu hiệu chảy máu. Sau khi thị trường nước ngoài đi trước thiết lập quan hệ khách hàng và kinh nghiệm vận hành, Hàn Quốc dù có mở cửa cũng chưa chắc thu hồi được các mảng kinh doanh liên quan.

Thiếu sự tham gia của tổ chức, thị trường tiền mã hóa Hàn Quốc đối mặt với trần tăng trưởng

Hàn Quốc là một trong những thị trường tiền mã hóa sôi động nhất thế giới. Tính theo tiền pháp định, trong những năm gần đây won Hàn Quốc đóng góp khoảng 30% khối lượng giao dịch tiền mã hóa toàn cầu, chỉ đứng sau USD; vào thời kỳ đỉnh cao, tỷ trọng vượt 50%, có lúc còn cao hơn cả USD. Xét theo dân số và quy mô nền kinh tế của Hàn Quốc, mức độ sôi động này là không bình thường.

Nhưng ngành công nghiệp tiền mã hóa trong nước không phát triển tương xứng. Khoảng cách định giá giữa Hàn Quốc và các công ty tiền mã hóa lớn trên toàn cầu phản ánh rõ rệt sự chênh lệch này. Quy mô thị trường vốn và phạm vi kinh doanh của các quốc gia khác nhau, so sánh trực tiếp có những hạn chế, nhưng khoảng cách vẫn rất đáng kể. Công ty tiền mã hóa lớn nhất Hàn Quốc Dunamu (đơn vị vận hành Upbit) có định giá khoảng một phần bảy của Coinbase.

Thị trường Hàn Quốc được chống đỡ bởi nhà đầu tư cá nhân, trong khi quy định pháp lý lại đẩy doanh nghiệp vừa và nhỏ ra ngoài cửa. Cấu trúc thị trường Mỹ thì khác: trong khối lượng giao dịch của Coinbase, tỷ trọng tổ chức vượt 80%, nhu cầu tổ chức tạo thành nền tảng của thị trường. Hàn Quốc tuy đạt được khối lượng giao dịch đáng kể, nhưng nhu cầu doanh nghiệp gần như vắng mặt, khiến ngành khó bước vào giai đoạn tiếp theo.

Tài khoản doanh nghiệp liên tục bị trì hoãn, thị trường 82 nghìn tỷ won vẫn chỉ nằm trên giấy

Tiến độ mở tài khoản doanh nghiệp đã chậm hơn kế hoạch ban đầu. Năm 2025, Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc từng có kế hoạch trước tiên cho phép khoảng 3.500 công ty niêm yết và pháp nhân đầu tư chuyên nghiệp đã đăng ký giao dịch tiền mã hóa với mục đích đầu tư, sau đó mở cửa theo từng giai đoạn. Giai đoạn đầu tiên đến nay vẫn chưa khởi động, và việc doanh nghiệp tiếp cận rộng rãi hơn cũng không có lộ trình thời gian. Vì vậy, vốn doanh nghiệp vẫn khó tham gia thị trường tiền mã hóa Hàn Quốc.

Một khi tài khoản doanh nghiệp được mở, phía nhu cầu sẽ được mở rộng rõ rệt. Tính toán dựa trên tài sản quản lý của các tổ chức tài chính tư nhân và các quỹ công như quỹ hưu trí, tham chiếu tỷ lệ phân bổ vào năm 2027 của các thị trường có sự tham gia doanh nghiệp trưởng thành hơn như Mỹ, quy mô tài sản tiền mã hóa do doanh nghiệp Hàn Quốc quản lý có mức trần khoảng 16 nghìn tỷ won.

Khi số lượng doanh nghiệp tham gia tăng lên, thị trường còn có thể tiếp tục mở rộng. Từ năm 2028 trở đi, mô hình đồng thời tính đến việc mở rộng tài sản và tỷ lệ phân bổ cao hơn: tổ chức tài chính tư nhân tính theo mức trần đầu tư 5% đã được thảo luận tại Hàn Quốc, quỹ công thận trọng hơn, tính theo 2%. Với giả định này, quy mô tài sản tiền mã hóa do doanh nghiệp quản lý năm 2028 khoảng 35,2 nghìn tỷ won, năm 2029 khoảng 57,1 nghìn tỷ won, và đến năm 2030 mức trần có thể đạt 82 nghìn tỷ won. Đây là mức trần tiềm năng của thị trường, quy mô thực tế vẫn phụ thuộc vào nhịp độ quy định và môi trường thị trường.

Dịch vụ tài chính hướng tới doanh nghiệp: doanh thu khoảng 570 tỷ won mỗi năm

Sau khi doanh nghiệp tham gia, thị trường sẽ không chỉ dừng ở mức giao dịch. Lệnh lớn cần khớp lệnh an toàn, tài sản cần được lưu ký an toàn, còn phải thực hiện quản lý ngân quỹ và quản lý rủi ro. Các dịch vụ như lưu ký, môi giới chính sẽ phát triển theo, không còn chỉ dựa vào phí của sàn giao dịch tập trung.

Tham chiếu mô hình doanh thu thị trường doanh nghiệp ở nước ngoài, đến năm 2030, nếu quy mô tài sản doanh nghiệp quản lý đạt 82 nghìn tỷ won, doanh thu hàng năm khoảng 570 tỷ won, bao gồm phí giao dịch, cùng doanh thu từ lưu ký, thực thi và quản lý ngân quỹ.

Quy mô tài sản doanh nghiệp càng lớn, nhu cầu đối với loại dịch vụ này càng mạnh. Các mảng kinh doanh dành cho doanh nghiệp như lưu ký, môi giới chính được kỳ vọng sẽ bổ sung cho ngành tiền mã hóa Hàn Quốc nguồn thu nhập mới ngoài phí giao dịch của nhà đầu tư cá nhân.

Không chỉ dừng ở đầu tư: chuỗi công nghiệp được kỳ vọng mở rộng ra bên ngoài

Tài khoản doanh nghiệp không chỉ phục vụ giao dịch đầu tư, mà còn phục vụ các công ty dùng tài sản tiền mã hóa để kinh doanh. Thanh toán và chuyển tiền bằng stablecoin là ví dụ trực tiếp nhất. Loại hình kinh doanh này đòi hỏi doanh nghiệp trực tiếp giao dịch tài sản tiền mã hóa và thanh toán quy đổi thành won Hàn Quốc. Hàn Quốc đặt hạn chế đối với giao dịch của doanh nghiệp, nên các mảng kinh doanh liên quan cũng bị kìm hãm.

Ở nước ngoài đã phát triển một nhóm công ty hạ tầng thanh toán và thanh toán bù trừ, như Rain, BVNK, Mesh. Công ty niêm yết và công ty tư nhân có tiêu chuẩn định giá khác nhau, không nên so sánh trực tiếp, nhưng lĩnh vực này đã có nhiều công ty đạt mức định giá hàng chục nghìn tỷ won.

Sau khi mở tài khoản doanh nghiệp, Hàn Quốc cũng có thể phát triển mảng kinh doanh tương tự. Các công ty thanh toán và fintech có thể triển khai thanh toán, chuyển tiền bằng tiền mã hóa, các doanh nghiệp khác cũng có thể dùng tài sản tiền mã hóa để thu chi và thanh toán bù trừ. Ngành tiền mã hóa Hàn Quốc mới có cơ hội mở rộng từ "thị trường giao dịch" thành "thị trường ứng dụng".

Doanh nghiệp tham gia, thanh khoản mới khớp được với khối lượng giao dịch

Tỷ lệ tham gia cao của nhà đầu tư cá nhân đã đẩy khối lượng giao dịch của Hàn Quốc lên cao, nhưng khả năng hấp thụ lệnh lớn vẫn yếu hơn các sàn giao dịch lớn toàn cầu. Tính toán giao dịch Bitcoin giao ngay trong tuần qua cho thấy: một lệnh trị giá 10 tỷ won, độ trượt giá khứ hồi cộng dồn tại ba sàn giao dịch lớn nhất Hàn Quốc lên tới 213,2 điểm cơ bản; trong điều kiện tương đương, Binance chỉ 12,2 điểm cơ bản. Lệnh càng lớn, khoảng cách càng rõ rệt.

Điều này cho thấy độ sâu thị trường của Hàn Quốc không tương xứng với khối lượng giao dịch. Giao dịch sôi động, nhưng sổ lệnh chưa chắc đủ dày để hấp thụ lệnh lớn, tác động giá sẽ tăng theo khối lượng lệnh. Khối lượng giao dịch cao không đồng nghĩa với việc có thể thực hiện giao dịch lớn.

Tài khoản doanh nghiệp giúp tối ưu cấu trúc người tham gia và thu hút nhà cung cấp thanh khoản chuyên nghiệp. Sau khi sổ lệnh dày hơn, tác động giá và chi phí giao dịch của lệnh lớn sẽ giảm, hiệu quả giao dịch của cả doanh nghiệp và nhà đầu tư cá nhân đều có thể được cải thiện.

Mở cửa càng muộn, cơ hội càng sớm được hiện thực hóa ở nước ngoài

Tài khoản doanh nghiệp mãi chưa được mở, nhu cầu trong nước đã đang chuyển dịch ra ngoài. Dữ liệu của Allium cho thấy, từ tháng 1 năm 2021 đến tháng 9 năm 2026, thanh toán stablecoin B2B giữa Hàn Quốc và các quốc gia khác khoảng 620 triệu USD. Dữ liệu này loại trừ việc nạp rút trên sàn giao dịch tập trung và giao dịch đầu tư, chỉ thống kê thanh toán hàng hóa và dịch vụ. Điều này cho thấy doanh nghiệp từ lâu đã dùng stablecoin để thanh toán và thanh toán bù trừ ngoài mục đích đầu tư.

Một phần đáng kể nhu cầu đã nằm ở nước ngoài. Một số doanh nghiệp xuất nhập khẩu khó xử lý stablecoin tại Hàn Quốc, bèn nhờ