CZ Tiết Lộ 10 Bí Mật Trong Sách Mới: Biết Trước "Lệnh Cấm 94", Hé Lộ Nội Tình Chuyển Nhượng Huobi Lần Đầu Tiên

Original | Odaily (@OdailyChina)

Tác giả | Golem (@web3_golem)

Ngày 8 tháng 4, cuốn sách mới của người sáng lập Binance, CZ (Changpeng Zhao), có tên "Freedom of Money" (tên tiếng Trung: Cuộc đời Binance) đã chính thức ra mắt. Hiện tại, người dùng có thể mua phiên bản điện tử trên trang web chính thức của Amazon, người dùng Trung Quốc cũng có thể mua và đọc trên Xianyu với giá 1.99 nhân dân tệ.

"Freedom of Money" là cuốn hồi ký được CZ viết từ góc nhìn ngôi thứ nhất, nhìn lại hành trình của mình theo dòng thời gian từ nông thôn Giang Tô, Hợp Phì, di cư sang Canada, làm các công việc liên quan đến công nghệ và tài chính ở Tokyo, New York, Thượng Hải, đến năm 2013 tiếp xúc với Bitcoin, bán nhà đầu tư vào ngành công nghiệp tiền mã hóa, và cuối cùng thành lập Binance vào năm 2017. Nửa sau cuốn sách tập trung vào việc xử lý khủng hoảng sau khi Binance phát triển mạnh, sự kiện FTX, xung đột với các cơ quan quản lý toàn cầu, cũng như trải nghiệm của ông khi sang Mỹ nhận tội, thụ án, và được ân xá sau khi ra tù vào năm 2023.

"Freedom of Money" có khoảng 180,000 chữ, đây là độ dài trung bình trong thể loại hồi ký của người nổi tiếng/doanh nhân, nhưng để đọc hết cũng cần khoảng 6-9 giờ. Để giúp độc giả nhanh chóng nắm bắt những điểm nhấn cốt lõi trong cuốn sách mới của CZ và những trải nghiệm cá nhân chưa từng được tiết lộ trước đây của ông, Odaily đã tinh lọc và tóm tắt nội dung của "Freedom of Money". Nếu sau khi đọc bài viết này, bạn vẫn cảm thấy chưa đủ, chúng tôi khuyến nghị độc giả mua sách để đọc toàn bộ.

1.Suýt trở thành CEO khu vực Trung Quốc của Mt.Gox, mất 100 BTC ngay khi sàn sụp đổ

Đầu năm 2014, CZ được giới thiệu làm CEO khu vực Trung Quốc cho Mt.Gox. Phương án cuối cùng được thảo luận là Susquehanna cung cấp vốn, Mt.Gox cung cấp công nghệ, còn ông phụ trách hoạt động kinh doanh tại Trung Quốc và nhận được 10% cổ phần. Kết quả là, khi hợp đồng sắp được ký, Mt.Gox sụp đổ vào ngày 7 tháng 2 năm 2014, tạm dừng rút tiền của người dùng, vì vậy CZ quyết định không tham gia.

Tuy nhiên, CZ cũng không hoàn toàn không bị thiệt hại. Sau khi Mt.Gox sụp đổ, 100 Bitcoin của ông (trị giá 50,000 USD lúc đó, hiện nay trị giá khoảng 7 triệu USD) cũng biến mất theo, nhưng CZ đã không truy đòi lại.

2. Hoàn thành sách trắng trong ba ngày, Binance ICO huy động được 15 triệu USD

Năm 2017, sách trắng của Binance được hoàn thành trong ba ngày, quá trình này bao gồm việc CZ tìm hiểu khái niệm ICO cho đến khi phát hành phiên bản tiếng Trung và tiếng Anh cuối cùng. Ngày 14 tháng 6 năm 2017, CZ tham dự bữa tiệc lẩu Trùng Khánh do Guo Hongcai (còn được gọi là Bảo Nhị Gia trong giới tiền mã hóa) tổ chức. Sau bữa tiệc, ông quyết định thực hiện ICO và cùng với Dương Lâm Khoa lúc đó gây quỹ 15 triệu USD. BNB cũng ra đời từ đó.

Bảo Nhị Gia cũng chủ động trở thành cố vấn ban đầu cho Binance trong đợt ICO và yêu cầu một phần hạn ngạch token BNB. Binance đã thực hiện tổng cộng 5 vòng ICO, tất cả đều bán hết trong vài giây. Khi vòng ICO cuối cùng kết thúc vào ngày 2 tháng 7 năm 2017, CZ đã huy động được 15 triệu USD tài sản kỹ thuật số tương đương như mong muốn. Trong hồi ký, CZ viết rằng lúc đó toàn bộ nhân viên túc trực tại văn phòng, nhưng lễ kỷ niệm chỉ là đặt một bữa đồ ăn mang về hơi tinh tế hơn một chút, khoảng hai mươi người lần lượt gắp thức ăn và mang về bàn làm việc để ăn.

Lúc đó, CZ cũng đã phát cho tất cả nhân viên BNB tương đương với một tháng lương theo giá ICO là 0.1 USD. CZ cũng tự phát cho mình 50,000 BNB, và ông chưa bao giờ động đến số token đó, tính đến thời điểm viết sách, chúng đã có giá trị hơn 24 triệu USD.

3. Tên "Binance" do He Yi đặt, cô ấy gia nhập công ty một ngày trước khi Binance ra mắt

Ngày 17 tháng 6 năm 2017, CZ mời He Yi đến văn phòng Thượng Hải của Binance để giúp sửa đổi sách trắng (Chú thích của Odaily: Lúc này He Yi vẫn đang làm CMO tại Yixia Technology). Trong hồi ký, CZ kể rằng He Yi bước vào văn phòng và chỉ vào cuốn sách trắng trên bàn nói "Tên tiếng Trung hiện tại của các bạn nghe giống như một siêu thị." Sau đó, cô đề xuất đổi thành "币安" (Binance), CZ ngay lập tức phê duyệt việc đổi tên, không tìm thầy phong thủy để xem, cũng không họp đi họp lại.

Nhưng CZ trong hồi ký cho biết tất cả những điều này đều là "mánh khóe nhỏ" để dụ He Yi gia nhập Binance, ông tin rằng cách tốt nhất để thu hút nhân tài hàng đầu là để họ tham gia vào trước. Cuối cùng, vào đêm trước ngày ra mắt Binance, ngày 13 tháng 7 năm 2017, CZ lại gọi điện cho He Yi, He Yi đồng ý bằng miệng gia nhập Binance, ngày hôm sau cô đã nộp đơn từ chức cho công ty cũ.

4. Nhận được tin nhắn cảnh báo trước lệnh cấm "9/4" và chạy trốn, tháo thẻ SIM để phòng bị theo dõi

Ngày 4 tháng 9 năm 2017, bảy bộ ngành Trung Quốc cùng nhau ra thông báo, cấm rõ ràng hoạt động của các sàn giao dịch tiền mã hóa, khai thác tiền mã hóa và ICO. Vào tối hôm trước, CZ trong hồi ký cho biết, điện thoại của ông đã nhận được một tin nhắn nói rằng ngày hôm sau sẽ có "một cuộc thanh trừng lớn". Vào lúc 12:30 sáng hôm đó, CZ và các lãnh đạo cấp cao như He Yi đã khẩn cấp tổ chức một cuộc họp qua điện thoại, cuối cùng quyết định ông cùng He Yi và Heina sẽ đến Tokyo trước, những người khác tạm thời ở lại Thượng Hải.

Để phòng bị bị theo dõi, He Yi còn nhắc CZ tháo thẻ SIM ra và tắt điện thoại trên đường đi, CZ đã làm theo. Nhưng He Yi sau đó nói với CZ rằng ý tưởng này đến từ những bộ phim gián điệp cô đã xem, thực tế có bị theo dõi hay không thì cô cũng không biết.

5. Xu Mingxing liên tục tung tin đồn về CZ và He Yi, Li Lin bị bắt giam do Xu Mingxing tố cáo

Những năm đầu, CZ cũng từng làm việc tại sàn giao dịch OKCoin (Chú thích của Odaily: tiền thân của OKX) do Xu Mingxing sáng lập. Nhưng CZ trong hồi ký cho biết, vào tháng 1 năm 2015, Xu Mingxing cố gắng đàm phán lại 10% cổ phần OKCoin mà ông nắm giữ, CZ cảm thấy không hài lòng nên đã từ chức.

Theo lời kể của CZ, sau khi ông rời đi, Xu Mingxing vẫn tiếp tục buộc tội ông đã làm giả hợp đồng hợp tác giữa Roger Ver và OKCoin trong thời gian làm việc. Sau khi CZ làm rõ trên Reddit, Xu Mingxing bắt đầu tấn công cá nhân ông, đồng thời gây áp lực lên He Yi, yêu cầu cô công khai chỉ trích CZ, nhưng He Yi đã từ chối và chọn cách từ chức.

Năm 2022, hai nhân vật nổi tiếng trong khu vực Trung Quốc là Xu Mingxing và Li Lin bị giam giữ. Li Lin bị quản thúc tại gia trong 90 ngày, cuối cùng mới quyết định bán Huobi cho Justin Sun. Nhưng vào năm 2025, CZ viết trong sách rằng, trong một bữa tiệc tối, Li Lin nói với ông rằng, ông ấy đã nhìn thấy một bức ảnh chụp màn hình, cho thấy chính Xu Mingxing đã trực tiếp tố cáo ông với cảnh sát Trung Quốc, dẫn đến việc ông bị bắt.

6.Ấn tượng đầu tiên về SBF đã không tốt, CZ từ chối giúp đỡ sau khi FTX sụp đổ

Sự sụp đổ của FTX vào năm 2022 là một sự kiện lớn trong ngành công nghiệp tiền mã hóa. Trong "Freedom of Money", CZ cũng viết chi tiết về "mối thù" giữa ông và SBF cũng như suy nghĩ thực sự của mình tại thời điểm FTX sụp đổ.

Tại Tuần lễ Blockchain của Binance vào tháng 1 năm 2019, CZ lần đầu tiên gặp SBF. Lúc đó SBF vẫn là CEO của Alameda, CZ viết trong sách rằng SBF trông khá thông minh, chỉ số EQ cao - "gặp ai nói nấy".

Vài tháng sau, FTX mới ra mắt được một tháng, SBF đã tìm đến CZ để đầu tư. Mặc dù CFO của Binance lúc đó rất ấn tượng với FTX, CZ và He Yi vẫn từ chối đầu tư. Tháng 11 năm 2019, FTX hạ thấp định giá Binance và đề xuất có thể đổi BNB lấy FTT, CZ đã đồng ý. Ông viết trong hồi ký "Nhìn từ góc độ kinh doanh, điều kiện khá tốt". Cuối cùng, Binance nắm giữ 20% cổ phần của FTX.

CZ trong hồi ký cho biết, sau khi hoàn tất đầu tư, SBF đã thay đổi thái độ, không chỉ cướp đi quản lý khách hàng VIP và nhiều nhân viên "coi trọng tiền bạc" của Binance, mà còn đi khắp Washington nói xấu Binance. Vì vậy, mặc dù Binance vẫn là cổ đông của FTX, nhưng mối quan hệ giữa CZ và SBF đã xuống mức đóng băng.

Vì vậy, khi FTX sụp đổ vào năm 2022, tin nhắn đầu tiên SBF gửi cho CZ để cầu cứu là "Mối quan hệ của chúng ta đã tệ đến mức không nói chuyện được nữa sao?", sau đó hai người mới trao đổi, SBF mới nói cần đầu tư vài chục tỷ USD.

CZ thẳng thắn viết trong hồi ký, "Tôi không muốn FTX, cũng không muốn giúp SBF. Nhưng để bảo vệ người dùng và ngành công nghiệp, tôi buộc phải can thiệp". Câu chuyện sau đó mọi người đều biết, Binance và FTX đã ký một bản thỏa thuận ý định không ràng buộc (LOI), ngày 8 tháng 11 SBF thông báo trên Twitter rằng Binance có ý định mua lại FTX, ngày 9 tháng 11 Binance quyết định rút khỏi giao dịch.

7. Từ chối phí niêm yết 20 triệu USD, tự mình đặt ra quy tắc niêm yết

Quy định quản lý niêm yết nghiêm ngặt của Binance ngày nay, hình thái ban đầu đã được hình thành từ thời CZ. CZ nhớ lại, khi Binance lọt vào top 10 sàn giao dịch toàn cầu, đã có một dự án trực tiếp đề xuất trả cho cá nhân ông 20 triệu USD "phí niêm yết", nhưng CZ đã từ chối ngay tại chỗ và đưa họ vào danh sách đen.

Cũng vì sự việc này, CZ nhận ra phải thiết lập một cơ chế niêm yết minh bạch, quy chuẩn. Vì vậy, ông đã tự mình soạn thảo "Hướng dẫn niêm yết trên Binance", quy định rõ ràng tất cả đơn đăng ký phải được gửi qua biểu mẫu