ARK Invest: Con đường thể chế hóa của Bitcoin

Tác giả gốc: David Puell, Matthew Mena

Biên dịch: Luffy, Foresight News

Năm 2025, Bitcoin đang không ngừng hội nhập vào hệ thống tài chính toàn cầu. Việc ra mắt và mở rộng ETF Bitcoin giao ngay, sự đưa vào các công ty niêm yết liên quan đến tài sản số vào các chỉ số chứng khoán chủ đạo, cùng với môi trường pháp lý ngày càng rõ ràng, đã đẩy Bitcoin từ một tài sản ngoại vi của ngành công nghiệp tiền mã hóa, nâng cấp thành một loại tài sản mới xứng đáng để các tổ chức phân bổ.

Chúng tôi cho rằng, chủ đề cốt lõi của chu kỳ hiện tại là sự chuyển đổi của Bitcoin từ một công nghệ tiền tệ mới "tùy chọn" thành một tài sản chiến lược được ngày càng nhiều nhà đầu tư phân bổ. Bốn xu hướng lớn sau đây đang củng cố đề xuất giá trị của Bitcoin:

• Môi trường vĩ mô và chính sách thúc đẩy nhu cầu về tài sản số khan hiếm;
• Cấu trúc nắm giữ của ETF, doanh nghiệp và các tổ chức chủ quyền có sự thay đổi mang tính xu hướng;
• Mối quan hệ giữa Bitcoin với vàng và hệ thống lưu trữ giá trị rộng hơn;
• So với các chu kỳ trước, mức độ rút lui và biến động của Bitcoin đang giảm.

Bài viết này sẽ lần lượt phân tích các xu hướng này.

Bối cảnh vĩ mô năm 2026

Môi trường tiền tệ và thanh khoản

Sau một thời gian dài thắt chặt chính sách tiền tệ, bức tranh kinh tế vĩ mô đang thay đổi: Chính sách thắt chặt định lượng (QT) của Mỹ đã kết thúc vào tháng 12 năm ngoái, chu kỳ giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) vẫn đang ở giai đoạn đầu, hơn 10 nghìn tỷ USD từ các quỹ thị trường tiền tệ lợi suất thấp và ETF thu nhập cố định có thể sắp chuyển hướng sang tài sản rủi ro.

Chính sách và quy định hóa

Việc làm rõ quy định vẫn là điều kiện ràng buộc cho việc áp dụng của các tổ chức, đồng thời cũng là chất xúc tác tiềm năng. Các nhà hoạch định chính sách tại Mỹ và toàn cầu đang thúc đẩy các khuôn khổ, làm rõ quy định về tài sản số, tiêu chuẩn hóa việc lưu ký, giao dịch và công bố thông tin, đồng thời cung cấp thêm hướng dẫn cho các nhà đầu tư tổ chức.

Lấy Đạo luật CLARITY của Mỹ làm ví dụ, đạo luật này sẽ giao cho Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai (CFTC) quản lý hàng hóa số, và Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch (SEC) quản lý chứng khoán số, hứa hẹn giảm bớt sự không chắc chắn về tuân thủ cho các doanh nghiệp và tổ chức liên quan. Đạo luật cung cấp một con đường tuân thủ cho toàn bộ vòng đời của tài sản số, và thông qua "bài kiểm tra trưởng thành" tiêu chuẩn hóa, cho phép token chuyển từ quản lý của SEC sang CFTC sau khi phi tập trung hóa. Đồng thời, chế độ đăng ký kép cho các công ty môi giới cũng giảm bớt khoảng trống pháp lý lâu nay buộc các doanh nghiệp tài sản số phải di chuyển ra nước ngoài.

Chính phủ Mỹ cũng đã hành động cụ thể đối với Bitcoin ở nhiều cấp độ:

• Các nghị sĩ và lãnh đạo ngành thảo luận việc đưa Bitcoin vào dự trữ quốc gia;
• Quy định hóa việc xử lý Bitcoin bị tịch thu do chính phủ liên bang kiểm soát;
• Các bang như Texas đi đầu trong việc áp dụng Bitcoin, đưa nó vào tài sản dự trữ.

Nhu cầu cấu trúc: ETF và Kho bạc Tài sản Số

ETF trở thành bên mua cấu trúc mới

Việc mở rộng quy mô ETF Bitcoin giao ngay đã thay đổi hoàn toàn cấu trúc cung cầu thị trường. Năm 2025, lượng Bitcoin được hấp thụ bởi ETF Bitcoin giao ngay Mỹ và Kho bạc Tài sản Số (DAT) đạt 1.2 lần tổng lượng Bitcoin mới được đào + lượng Bitcoin ngủ đông tái lưu thông. Tính đến cuối năm 2025, lượng nắm giữ của ETF và DAT đã chiếm hơn 12% tổng nguồn cung lưu thông của Bitcoin.

Mặc dù tốc độ tăng trưởng nhu cầu vượt quá cung, nhưng giá Bitcoin vẫn giảm, chủ yếu do các yếu tố bên ngoài: việc thanh lý quy mô lớn vào ngày 10 tháng 10 năm ngoái, lo ngại của thị trường về đỉnh chu kỳ bốn năm của Bitcoin, và tâm lý tiêu cực về mối đe dọa của máy tính lượng tử đối với mật mã học của Bitcoin.

Năm 2025, so sánh nguồn cung lưu thông mới của Bitcoin với nhu cầu từ các tổ chức, Nguồn: ARK Investment Management LLC và 21Shares

Quý IV, Morgan Stanley và Vanguard lần lượt đưa Bitcoin vào nền tảng đầu tư của họ:

• Morgan Stanley mở cửa các sản phẩm Bitcoin tuân thủ cho khách hàng, bao gồm ETF giao ngay;
• Vanguard, vốn nhiều năm bài xích tiền mã hóa và hàng hóa, nay cũng đã kết nối với ETF Bitcoin của bên thứ ba.

Khi ETF trưởng thành, nó sẽ ngày càng trở thành cây cầu cấu trúc giữa thị trường Bitcoin và vốn truyền thống.

Doanh nghiệp tăng cường nắm giữ

Việc doanh nghiệp áp dụng Bitcoin đã mở rộng từ một số ít người tham gia sớm sang phạm vi rộng hơn. S&P 500, Nasdaq 100 đã đưa cổ phiếu của các công ty như Coinbase, Block vào, cho phép danh mục đầu tư chủ đạo phân bổ gián tiếp vào Bitcoin.

Strategy (trước đây là MicroStrategy), đại diện cho Kho bạc Tài sản Số (DAT), đã xây dựng lượng nắm giữ Bitcoin khổng lồ, chiếm 3.5% tổng nguồn cung. Tính đến cuối tháng 1/2026, các công ty DAT Bitcoin khác nhau tổng cộng nắm giữ hơn 1.1 triệu BTC, chiếm 5.7% tổng nguồn cung, trị giá khoảng 89.9 tỷ USD, và chủ yếu là những người nắm giữ dài hạn.

Tổ chức chủ quyền và nắm giữ chiến lược

Năm 2025, sau El Salvador, chính quyền Trump đã sử dụng Bitcoin bị tịch thu để thiết lập Quỹ Dự trữ Bitcoin Chiến lược (SBR) của Mỹ. Hiện tại quỹ dự trữ này nắm giữ khoảng 325,437 BTC, chiếm 1.6% tổng nguồn cung, trị giá 25.6 tỷ USD.

Bitcoin và Vàng: So sánh Tài sản Lưu trữ Giá trị

Vàng đi trước, Bitcoin theo sau?

Những năm gần đây, vàng và Bitcoin phản ứng khác nhau với các câu chuyện vĩ mô như mất giá tiền tệ, lãi suất thực âm, rủi ro địa chính trị. Năm 2025, được thúc đẩy bởi lo ngại về lạm phát, mất giá tiền pháp định và rủi ro địa chính trị, giá vàng tăng mạnh 64.7%, trong khi giá Bitcoin lại giảm 6.2%, xuất hiện sự phân hóa rõ rệt.

Nhưng đây không phải là lần đầu tiên trong lịch sử:

• Năm 2016, 2019, giá vàng tăng đều dẫn trước Bitcoin;
• Sau cú sốc đại dịch đầu năm 2020, giá vàng phục hồi trước, sau đó Bitcoin tăng mạnh dưới sự bùng nổ thanh khoản tài khóa và tiền tệ.

Xét từ mối quan hệ lịch sử, Bitcoin là một tài sản vĩ mô kiểu vàng với Beta cao, bản địa hóa số.

So sánh giá Bitcoin và vàng, Nguồn: ARK Investment Management LLC và 21Shares

Quy mô ETF: Tốc độ tăng trưởng của Bitcoin vượt xa vàng

Xét về dòng tiền ETF tích lũy, ETF Bitcoin giao ngay chỉ mất chưa đầy hai năm để đi hết con đường mà ETF vàng mất hơn 15 năm. Điều này cho thấy, các cố vấn tài chính, tổ chức và nhà đầu tư cá nhân dường như công nhận hơn vai trò của Bitcoin như một công cụ lưu trữ giá trị, công cụ đa dạng hóa đầu tư và loại tài sản mới.

Biến động quy mô tài sản quản lý của ETF Bitcoin giao ngay và ETF vàng, Nguồn: ARK Investment Management LLC và 21Shares

Đáng chú ý là, trong chu kỳ thị trường từ năm 2020 đến nay, mối tương quan về lợi nhuận giữa Bitcoin và vàng vẫn còn thấp. Nhưng vàng vẫn có thể là chỉ báo dẫn trước cho Bitcoin.

Ma trận tương quan của các tài sản chủ đạo

Cấu trúc thị trường và hành vi nhà đầu tư

Rút lui, biến động và sự trưởng thành của thị trường

Bitcoin có tính biến động cao, nhưng mức độ rút lui của nó đang dần thu hẹp. Trong các chu kỳ trước, mức giảm từ đỉnh xuống đáy thường vượt quá 70% đến 80%. Trong khi đó, trong chu kỳ hiện tại kể từ năm 2022, tính đến ngày 8 tháng 2 năm 2026, mức giảm giá Bitcoin từ mức cao lịch sử chưa bao giờ vượt quá khoảng 50% (như hình dưới đây), điều này cho thấy mức độ tham gia thị trường ngày càng tăng và thanh khoản cũng dồi dào hơn.

Nắm giữ dài hạn tốt hơn chọn thời điểm

Số liệu từ Glassnode cho thấy, từ năm 2020 đến 2025, ngay cả "nhà đầu tư tệ nhất", mỗi năm mua vào 1000 USD ở mức cao nhất, đến cuối năm 2025, số vốn 6000 USD cũng biến thành khoảng 9660 USD, lợi nhuận khoảng 61%; đến cuối tháng 1/2026 vẫn có lợi nhuận khoảng 45%; ngay cả sau đợt điều chỉnh đầu tháng 2, đến ngày 8/2 vẫn có lợi nhuận khoảng 29%.

Kết luận rất rõ ràng: Từ năm 2020 trở đi, chu kỳ nắm giữ và quản lý vị thế quan trọng hơn nhiều so với việc chọn thời điểm.

Đề xuất chiến lược hiện tại của Bitcoin

Đến năm 2026, câu chuyện cốt lõi của Bitcoin không còn là "liệu có tồn tại được không", mà là đóng vai trò gì trong danh mục đầu tư đa dạng hóa. Bitcoin là:

• Một tài sản phi chủ quyền khan hiếm trong môi trường chính sách tiền tệ toàn cầu, thâm hụt ngân sách, căng thẳng thương mại;
• Một sản phẩm mở rộng Beta cao của các tài sản lưu trữ giá trị truyền thống như vàng;
• Một tài sản vĩ mô toàn cầu thanh khoản cao có thể tham gia thông qua các công cụ tuân thủ.

Những người nắm giữ dài hạn như ETF, kho bạc doanh nghiệp, tổ chức chủ quyền đã hấp thụ một lượng lớn Bitcoin mới, việc hoàn thiện quy định và cơ sở