UBS cuối cùng cũng đã tham gia cuộc chơi: 20 ngân hàng Thụy Sĩ đang nắm giữ 2,5 triệu tài khoản tiền mã hóa

Tác giả gốc: Jakub Dziadkowiec

Biên dịch gốc: TechFlow

Giới thiệu: Vào tháng 1 năm 2026, UBS, công ty quản lý tài sản lớn nhất thế giới, đã mở quyền giao dịch Bitcoin và Ethereum cho một số khách hàng ngân hàng tư nhân. Bản thân sự kiện này không có gì bất ngờ, nhưng khi đặt trong bối cảnh tổng thể của Thụy Sĩ, nó trở nên thú vị hơn: Hiện đã có khoảng 20 ngân hàng Thụy Sĩ cung cấp dịch vụ tiền điện tử, bao phủ hơn 2,5 triệu tài khoản. Dữ liệu chân dung khách hàng của ZKB đã phá vỡ định kiến cho rằng "tiền điện tử là trò chơi của giới trẻ", trong khi báo cáo tài chính của nhiều ngân hàng cho thấy mảng kinh doanh tiền điện tử đang trở thành một nguồn lợi nhuận thực chất.

Cuối cùng UBS cũng tham gia

Vào tháng 1 năm 2026, UBS chính thức mở quyền giao dịch trực tiếp Bitcoin và Ethereum cho một số khách hàng ngân hàng tư nhân tại Thụy Sĩ.

Công ty quản lý tài sản lớn nhất thế giới với hơn 4,7 nghìn tỷ USD tài sản này trước đây từng có thái độ khá thận trọng đối với tiền điện tử. Cựu Chủ tịch Axel Weber, vào cuối năm 2021 khi Bitcoin đạt mức cao kỷ lục, đã từng tuyên bố công khai rằng "các khoản thanh toán ẩn danh sẽ không tồn tại".

Động lực cho sự thay đổi này đến từ nhu cầu của khách hàng và áp lực cạnh tranh. Morgan Stanley đã mở quyền đầu tư vào các quỹ tiền điện tử cho tất cả khách hàng quản lý tài sản vào cuối năm 2025, không còn giới hạn ở những khách hàng ưa thích rủi ro cao có tài sản trên 1,5 triệu USD. JPMorgan Chase cho phép một số khách hàng sử dụng quỹ ETF Bitcoin giao ngay của BlackRock làm tài sản thế chấp cho khoản vay. Ngay cả Vanguard, "pháo đài chống tiền điện tử" cuối cùng, cũng đã đầu hàng vào tháng 12 năm 2025, cho phép khách hàng giao dịch ETF tiền điện tử.

UBS hiện đang trong quá trình lựa chọn đối tác lưu ký và thực hiện, ban đầu chỉ phục vụ một nhóm nhỏ khách hàng ngân hàng tư nhân tại Thụy Sĩ. Dịch vụ này có thể sẽ mở rộng sang thị trường châu Á - Thái Bình Dương và Hoa Kỳ sau đó.

Thụy Sĩ: Quốc gia dẫn đầu toàn cầu trong việc ngân hàng hóa tiền điện tử

Sự tham gia của UBS càng hoàn thiện bức tranh tiền điện tử trong ngành ngân hàng Thụy Sĩ. Hiện có khoảng 20 ngân hàng tại Thụy Sĩ cung cấp dịch vụ tiền điện tử, đứng đầu thế giới. Tiếp theo là Hoa Kỳ (15 ngân hàng) và Đức (12 ngân hàng).

Đằng sau con số này là quy mô người dùng thực tế. Kể từ khi Zürcher Kantonalbank (ZKB) và PostFinance ra mắt dịch vụ tiền điện tử vào năm 2024, họ đã cung cấp cổng giao dịch tiền điện tử cho hơn 2,5 triệu tài khoản Thụy Sĩ.

PostFinance, ngân hàng quốc doanh có tầm quan trọng hệ thống của Thụy Sĩ, đã mở 36.000 tài khoản lưu ký tiền điện tử trong năm đầu tiên ra mắt, xử lý hơn 565.000 giao dịch. Con số này đã vượt xa giai đoạn "thử nghiệm".

Chân dung người mua tiền điện tử: Không như bạn nghĩ

Peter Hubli, Giám đốc bộ phận Tài sản Kỹ thuật số của ZKB, thừa nhận trong một cuộc phỏng vấn với The Big Whale rằng ngân hàng đã kỳ vọng khách hàng tiền điện tử sẽ trẻ hơn.

"Đây có lẽ là điều bất ngờ lớn nhất kể từ khi ra mắt dịch vụ. Giống như nhiều người, chúng tôi nghĩ rằng nó sẽ thu hút một nhóm khách hàng rất trẻ. Nhưng hoàn toàn không phải vậy."

Thực tế là: Độ tuổi trung bình của người mua tiền điện tử của ZKB nằm trong khoảng từ 30 đến 50 tuổi, chủ yếu là nam giới, tập trung ở mảng ngân hàng tư nhân chứ không phải ngân hàng bán lẻ.

Một con số quan trọng hơn: Hơn 40% khách hàng lưu ký tiền điện tử trước đây không có bất kỳ danh mục đầu tư nào tại ZKB. Tiền mặt của họ nằm im trong tài khoản. Giao dịch tiền điện tử đã kích hoạt một lượng "vốn ngủ đông", số tiền này lẽ ra sẽ không tạo ra bất kỳ khoản thu nhập quản lý tài sản nào.

Mảng kinh doanh tiền điện tử đã bắt đầu sinh lời

Số liệu báo cáo tài chính của một số ngân hàng Thụy Sĩ cho thấy tiền điện tử không còn ở giai đoạn "chứng minh khái niệm":

Hơn 20% lợi nhuận ngân hàng của Maerki Baumann đến từ mảng tài sản kỹ thuật số. Khoảng 10% tổng doanh thu của Swissquote đến từ tiền điện tử. Tài sản tiền điện tử của Arab Bank Switzerland chỉ chiếm 5% tổng tài sản quản lý (AUM) nhưng đóng góp 7% lợi nhuận ròng.

Quy mô không lớn, nhưng tỷ trọng lợi nhuận lại không tương xứng. Tính kinh tế trên mỗi đơn vị của dịch vụ tiền điện tử rõ ràng là vượt trội so với hoạt động kinh doanh ngân hàng truyền thống.

Thụy Sĩ không phải là ngoại lệ, mà là hình ảnh thu nhỏ của làn sóng thể chế hóa toàn cầu

Động thái của các ngân hàng Thụy Sĩ phù hợp với xu hướng dòng vốn thể chế toàn cầu. EY-Parthenon và Coinbase đã khảo sát hơn 350 nhà đầu tư thể chế trên toàn thế giới vào tháng 1 năm 2026, bao gồm các công ty quản lý tài sản, văn phòng gia đình và ngân hàng tư nhân. 73% có kế hoạch tăng phân bổ tiền điện tử trong năm 2026, 84% đã sử dụng hoặc có ý định khám phá stablecoin.

An toàn lưu ký và sự rõ ràng về quy định vẫn là hai vấn đề được các nhà đầu tư thể chế quan tâm nhất. Thụy Sĩ có lợi thế đi trước ở hai khía cạnh này: Đạo luật Công nghệ Sổ cái Phân tán (DLT Act) được thông qua năm 2021 đã cung cấp khuôn khổ pháp lý, trong khi các nhà cung cấp dịch vụ lưu ký cấp ngân hàng như Taurus và Sygnum đã cung cấp cơ sở hạ tầng. Quá trình ngân hàng hóa tiền điện tử của Thụy Sĩ, về bản chất, là một hình mẫu địa phương cho làn sóng tham gia của các tổ chức toàn cầu.

Khung thuế OECD + Cải cách giấy phép FINMA: Hai thách thức cho lợi thế của Thụy Sĩ

Khung báo cáo tài sản tiền điện tử (CARF) của OECD sẽ có hiệu lực vào ngày 1 tháng 1 năm 2027, chấm dứt kỷ nguyên thiếu minh bạch về thuế đối với tài sản tiền điện tử. Việc tham vấn công khai về cải cách hệ thống giấy phép của FINMA đã kết thúc vào tháng 2 năm 2026, sẽ xác định lại các quy tắc về lưu ký và stablecoin, với một số điều khoản hài hòa với khuôn khổ MiCA của châu Âu.

Ilya Volkov, thành viên hội đồng quản trị của Hiệp hội Crypto Valley, cảnh báo rằng sự "quản lý vi mô quá mức" có thể làm xói mòn lợi thế thực dụng lâu nay của Thụy Sĩ.

Liệu Thụy Sĩ có thể tiếp tục duy trì vị trí dẫn đầu toàn cầu vào năm 2027 hay không phụ thuộc vào cách thức cuối cùng của cuộc cải cách quy định này.