Anthropic một nghìn tỷ, so với DeepSeek 10 tỷ
- Quan điểm cốt lõi: Bài viết thông qua việc so sánh lộ trình huy động vốn của Anthropic và DeepSeek, đã tiết lộ sự khác biệt cơ bản giữa các công ty AI hàng đầu của Trung Quốc và Mỹ về mô hình phát triển, sự phụ thuộc vào vốn và tầm nhìn tương lai, phản ánh hai logic phát triển và cấu trúc quyền lực khác nhau của ngành công nghiệp AI toàn cầu.
- Yếu tố then chốt:
- Bữa tiệc vốn và áp lực tăng trưởng của Anthropic: Định giá ngầm trên thị trường thứ cấp của họ tạm thời vượt qua 1 nghìn tỷ USD, doanh thu hàng năm tăng vọt từ 9 tỷ lên 30 tỷ USD, nhưng dự kiến đến năm 2027 mới có lãi, đối mặt với áp lực vòng lặp giữa tăng trưởng và lợi nhuận.
- Sự kiên định độc lập và chuyển đổi chiến lược của DeepSeek: Người sáng lập Liang Wenfeng dựa trên hạn chế về chip và tính độc lập trong quyết định, đã từ chối huy động vốn bên ngoài trong ba năm, gần đây có kế hoạch huy động vốn vòng đầu tiên với mục tiêu định giá trên 10 tỷ USD, đánh dấu sự chuyển từ nghiên cứu thuần túy sang khám phá thương mại hóa.
- Sự đảo ngược kịch tính của cục diện thị trường: Theo dữ liệu từ Ramp, trong chi tiêu AI mới bổ sung của doanh nghiệp vào tháng 3/2026, thị phần của Anthropic đạt 73%, vượt xa 27% của OpenAI, động lực cốt lõi là sản phẩm cấp doanh nghiệp Claude Code.
- Sự đặt cược địa chính trị và ý tưởng đằng sau vốn: Các nhà đầu tư của Anthropic (như quỹ đầu tư quốc gia, các gã khổng lồ Phố Wall) đặt cược vào AI "an toàn và đáng tin cậy" do Mỹ dẫn đầu; các nhà đầu tư tiềm năng của DeepSeek thì đặt cược vào sự tự chủ công nghệ và hệ sinh thái mã nguồn mở của Trung Quốc.
- Triết lý khác biệt giữa mã nguồn đóng và mã nguồn mở: Anthropic hoàn toàn mã nguồn đóng, bán "phí bảo hiểm niềm tin"; DeepSeek ủng hộ văn hóa mã nguồn mở, trao quyền định nghĩa cho cộng đồng, thể hiện hai đề xuất khác nhau về quản trị AI trong tương lai.
- Thách thức cốt lõi chung: Cả hai công ty đều phải đối mặt với bài kiểm tra dài hạn về cách chứng minh tính hợp lý của định giá khổng lồ của họ với thị trường vốn, con đường khác nhau nhưng đích đến vẫn chưa rõ ràng.
Tác giả gốc: Lâm Vãn Vãn
Ngày 17 tháng 4 năm 2026, vòng tài trợ AI lại trở nên phấn khích.
Một bức ảnh chụp màn hình lan truyền chóng mặt trong giới đầu tư, định giá ngầm của Anthropic trên các nền tảng thị trường thứ cấp và phái sinh như Caplight, Ventuals đã lặng lẽ vượt qua một ngưỡng: 1 nghìn tỷ USD.
Ngắn ngủi, nhưng thực sự, đã vượt qua OpenAI.
Không có thông báo chính thức, không có thông cáo báo chí, không có CEO Dario Amodei đứng ra nói bất cứ điều gì, chỉ là thị trường Pre IPO tự bỏ phiếu.
Các nhà đầu tư nhìn vào đường cong doanh thu mà phấn khích, doanh thu hàng năm của Anthropic từ 9 tỷ USD cuối năm 2025 tăng lên 30 tỷ, bốn tháng, 233%, rồi bắt đầu truyền tai nhau: ông lớn AI đã đổi chủ.
Trước tiên hãy làm rõ một việc. Định giá chính thức mới nhất của Anthropic sau vòng đầu tư là 380 tỷ USD sau khi hoàn thành vòng G vào tháng 2 năm 2026, nhiều quỹ đầu tư mạo hiểm sau đó đã báo giá 800 tỷ hoặc cao hơn, nhưng Anthropic vẫn chưa chấp nhận.
Con số 1 nghìn tỷ đó, là con số ngầm trên các nền tảng thị trường thứ cấp.
Gần như cùng ngày, một tin tức khác được gửi đi từ Hàng Châu.
DeepSeek đang lên kế hoạch cho vòng gọi vốn bên ngoài đầu tiên kể từ khi thành lập, mục tiêu định giá hơn 10 tỷ USD, kế hoạch huy động ít nhất 300 triệu USD. Ba năm qua, lần đầu tiên.
Một bên bị vốn đuổi theo cho ăn tiền, đuổi đến tận cửa ngưỡng nghìn tỷ. Một bên đóng cửa với vốn bên ngoài ba năm, rồi chọn thời điểm mà mình cho là đúng, hé mở cánh cửa một khe hở.
Đặt hai tin này cạnh nhau để đọc, đọc ra cùng một điều: mùa xuân này, hai công ty AI quan trọng nhất của hai quốc gia, đều đã đi đến ranh giới của con đường riêng mình.
Danh sách chọn phe của Anthropic
Nói về Anthropic trước.
Ngày 13 tháng 2 năm 2026, Anthropic hoàn thành vòng gọi vốn G, huy động tổng cộng 30 tỷ USD, định giá sau đầu tư 380 tỷ USD, dẫn đầu bởi quỹ đầu tư chính phủ Singapore GIC và quỹ phòng hộ Coatue, các bên đồng tài trợ bao gồm Blackstone, Goldman Sachs, JPMorgan Chase, Qatar Investment Authority, Temasek, Nvidia cam kết đầu tư tối đa 10 tỷ USD, Microsoft tối đa 5 tỷ USD.
Đọc lại danh sách này: quỹ chủ quyền Singapore, quỹ chủ quyền Qatar, ngân hàng đầu tư lớn nhất Mỹ, Nvidia, Microsoft.
Đây, là một danh sách chọn phe. Vốn toàn cầu đang dùng tiền thật để bỏ phiếu: quyền phát ngôn về AI, nên ở lại Mỹ, ở trong tay công ty này.
Hai tháng sau, bảng điểm đã đến.
Theo dữ liệu giám sát từ nền tảng quản lý chi tiêu doanh nghiệp Ramp, tháng 3 năm 2026, trong số vốn mới dành cho việc mua dịch vụ AI lần đầu của doanh nghiệp, có tới 73% chảy về Anthropic, thị phần của OpenAI giảm xuống 27%, chỉ 10 tuần trước, hai bên vẫn ở thế cân bằng 50:50.
Vũ khí cốt lõi là Claude Code, doanh thu hàng năm vượt 2.5 tỷ USD, kể từ đầu năm 2026 đã tăng hơn gấp đôi, số lượng người dùng đăng ký doanh nghiệp tăng gấp bốn lần.
Cuộc đảo ngược này có thể hiểu như thế này. OpenAI đang xây một Disney hướng đến người tiêu dùng, dựa vào lượng khách để thu vé. Anthropic đang sửa một con đường thu phí dẫn đến hệ thống cốt lõi của doanh nghiệp, phí qua đường đắt hơn vé nhiều, và một khi xe đã lên đường, sẽ không dễ dàng đổi làn.
Ngay sau khi Anthropic tuyên bố vượt mặt không lâu, một bản ghi nhớ nội bộ do Giám đốc Doanh thu OpenAI Denise Dresser viết đã bị rò rỉ, cáo buộc Anthropic sử dụng phương pháp "tổng số" để thổi phồng doanh thu khoảng 8 tỷ USD.
Khi khách hàng mua dịch vụ thông qua các nền tảng như AWS, Google Cloud, Anthropic tính toàn bộ số tiền khách hàng trả vào doanh thu, bao gồm cả phần cần chia cho nhà cung cấp dịch vụ đám mây. Nếu loại trừ phần này, doanh thu thực tế của Anthropic khoảng 22 tỷ USD, chưa vượt qua con số 25 tỷ của OpenAI.
Cách diễn đạt của tài liệu này, giống như hai đồng nghiệp cũ đang vạch trần điểm yếu của nhau hơn.
Để hiểu bản ghi nhớ này cần một bối cảnh. Định giá thị trường tư nhân của Anthropic khoảng 600 tỷ USD, cao hơn đáng kể so với vòng gọi vốn trước, trong khi định giá thị trường thứ cấp của OpenAI khoảng 765 tỷ, chiết khấu khoảng 10% so với vòng gọi vốn trước. Ông chủ cũ bắt đầu chịu áp lực trên thị trường vốn, việc phát hành tài liệu này, vừa là đánh đối thủ, cũng là ổn định thế trận của mình.
Rồi đến con số không hợp với không khí ăn mừng đó. Anthropic dự kiến đến năm 2027 mới có lãi. Doanh thu hàng năm 30 tỷ, định giá 380 tỷ, mỗi vòng gọi vốn đều phá kỷ lục, nhưng lợi nhuận vẫn còn ở ngày kia. Định giá càng cao, kỳ vọng của nhà đầu tư càng lớn, đốt tiền càng nhanh, vòng gọi vốn tiếp theo càng cấp bách. Vòng lặp này, Anthropic không có cách nào chủ động phá vỡ, chỉ có thể dựa vào chạy đủ nhanh để duy trì. Đây là bức tường vô hình của nó.
Còn DeepSeek, anh ấy đã phơi cả giới đầu tư ba năm
Nói về Lương Văn Phong tiếp.
Sau khi R1 bùng nổ, cả giới đầu tư Trung Quốc chao đảo. Chu Tiếu Hổ, người vừa nói "không lạc quan về startup làm mô hình lớn", đã công khai bày tỏ rằng, giá cả không còn quá quan trọng nữa, quan trọng là được tham gia vào trong đó. Lãnh đạo Tencent đã đến, lãnh đạo Alibaba đã đến, các VC các ngả lần lượt gõ cửa.
Tin đồn Alibaba đầu tư 1 tỷ USD xuất hiện, tin đồn vòng C 700 triệu USD xuất hiện, hết cái này đến cái khác, hết cái này đến cái khác bị bác bỏ.
Lương Văn Phong cứ thế phơi cả giới đầu tư bên ngoài cửa, phơi ba năm.
Lý do của anh ấy là một câu: "Trong ngắn hạn không có kế hoạch gọi vốn. Vấn đề chúng tôi đối mặt từ trước đến nay chưa bao giờ là tiền, mà là chip cao cấp bị cấm vận."
Huyễn Phương Định Lượng tự bỏ ra 3 tỷ nhân dân tệ cho giai đoạn nghiên cứu và phát triển đầu tiên của DeepSeek, hoàn toàn dựa vào lợi nhuận từ định lượng tư nhân để hỗ trợ. Anh ấy thực sự không thiếu tiền, anh ấy thiếu chip, mà gọi vốn không giải quyết được vấn đề chip.
Còn vì sao không chấp nhận đầu tư, anh ấy còn một mối lo ngại khác: nhà đầu tư bên ngoài vào, có thể can thiệp vào quyết định của công ty.
Con người Lương Văn Phong này, đọc trải nghiệm của anh ấy sẽ thấy có một thứ xuyên suốt. Sinh năm 1985, Trạm Giang Quảng Đông, Học viện Thông tin và Điện tử Chiết Giang, sau khi tốt nghiệp không tìm việc trực tiếp làm đầu tư định lượng, năm 2015 thành lập Huyễn Phương Định Lượng, năm 2019 tự đầu tư gần 200 triệu nhân dân tệ xây dựng cụm tính toán "Huỳnh Hỏa 1", trang bị 1100 GPU.
A100 vừa ra mắt, anh ấy tranh thủ trước nhiều doanh nghiệp, trở thành một trong những người đầu tiên ở khu vực Châu Á - Thái Bình Dương nhận được chip, năm 2021 lại đầu tư 1 tỷ xây "Huỳnh Hỏa 2", trang bị khoảng mười nghìn A100, năm 2023 chuyển sức mạnh tính toán sang làm mô hình lớn, thành lập DeepSeek.
Anh ấy làm mỗi việc, đều có một sự phán đoán trước kiểu kỹ sư: chuẩn bị công cụ trước, rồi mới làm việc. Từ chối gọi vốn, là một trong những công cụ của anh ấy.
Nhưng bây giờ, công cụ này bắt đầu mất tác dụng.
Mức lương tuyệt đối của DeepSeek không thấp, nhưng không thể so sánh với các ưu đãi cổ phần và định giá cao của các gã khổng lồ thị trường hóa như ByteDance, Alibaba, Tencent, Lương Văn Phong đã bắt đầu thúc đẩy công việc định giá công ty, xác định rõ giá quyền chọn, cho đội ngũ cảm giác chắc chắn hơn.
Không có vốn bên ngoài, thì không có định giá thị trường hóa, thì không có giá trị quyền chọn. Đối với một kỹ sư đỉnh cao mà nói, làm việc tại DeepSeek có nghĩa là bạn có lẽ đang thay đổi thế giới, nhưng bạn không thể đưa ra một chứng chỉ cổ phần có thể tính toán tài sản.
Tháng 1 năm 2026, Trí Phổ khai trương tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hồng Kông, MiniMax tiếp theo đó lên sàn, quyền chọn của đồng nghiệp đều đang hiện thực hóa, áp lực nhân tài của DeepSeek ngày càng thực tế.
Còn một vấn đề khác đang bị ép lộ ra: các lãnh đạo của DeepSeek và Huyễn Phương vẫn đang thảo luận, liệu công ty có nên chuyển từ "tập trung chủ yếu vào nghiên cứu" sang "xây dựng một doanh nghiệp tạo ra doanh thu đáng kể và cuối cùng có lãi". Bản thân cuộc thảo luận này, chính là một khe cửa.
Lần gọi vốn đầu tiên này mục tiêu định giá hơn 10 tỷ USD, mà năm 2025 định giá công ty khoảng 3.4 tỷ USD, nếu hoàn thành gọi vốn, định giá sẽ thực hiện bước nhảy vọt gấp nhiều lần. 300 triệu USD đối với định giá 10 tỷ USD mà nói, tỷ lệ pha loãng dưới 3%. Con số này cực kỳ kiềm chế, giống như một người trước khi mở cửa, đặt tay lên tay nắm để cảm nhận nhiệt độ, xác nhận không nguy hiểm, mới nhẹ nhàng đẩy ra.
Lương Văn Phong dùng ba năm độc lập, đã giành được quân bài thương lượng lớn nhất cho mình. Anh ấy mở cửa, là mở vào lúc mình có nhiều tự tin nhất.
Hai nền văn minh trên bàn bài AI
Đặt hai câu chuyện này cạnh nhau, có một sợi chỉ ngầm nổi lên.
Các nhà đầu tư vòng G của Anthropic, GIC Singapore, Qatar Investment Authority, Blackstone, Goldman Sachs, Nvidia, Microsoft.
Đằng sau danh sách này có một logic hoàn chỉnh, quyền phát ngôn về AI nên ở lại Mỹ, AI "an toàn, đáng tin cậy" là cơ sở hạ tầng tiếp theo, mỗi đồng tiền vào đều là đặt cược vào phán đoán này.
Vòng gọi vốn đầu tiên của DeepSeek, các nhà đầu tư tiềm năng bao gồm Alibaba, quỹ nhà nước và các tổ chức hàng đầu trong nước, đây là lần đầu tiên vốn Trung Quốc công khai định giá cho một tổ chức nghiên cứu AI đỉnh cao. Đặt cược vào một logic khác, tự chủ công nghệ, hệ sinh thái mã nguồn mở, sức mạnh tính toán bản địa.
Hai danh sách, đặt trên cùng một bàn, là hai nền văn minh đang tự đặt cược.
Mã nguồn đóng và mã nguồn mở, trong cuộc đấu tranh này cũng là hai lựa chọn cấu trúc quyền lực.
