Thời gian gần đây, tin tức quốc tế hầu như bị chi phối bởi tình hình Iran và thái độ dao động của Trump đối với chiến tranh.

Nhưng có một sự kiện từng chiếm lĩnh trang nhất vào năm 2025, giờ đây lại hiếm khi được các phương tiện truyền thông chính thống nhắc đến - ngày 14 tháng 2, do bế tắc giữa đảng Dân chủ và Cộng hòa về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh Nội địa (DHS), một phần DHS chính thức đóng cửa.

Cho đến nay, việc đóng cửa vẫn chưa kết thúc.

Trong gần hai tháng đóng cửa này, hơn 100.000 nhân viên DHS không thể nhận lương, gần 11% nhân viên Cục Quản lý An ninh Giao thông (TSA) vắng mặt. Tại New Orleans, hành khách xếp hàng kiểm tra an ninh ngoằn ngoèo từ bên trong nhà ga ra ngoài trời, thậm chí vòng quanh bãi đậu xe bảy vòng mới đến được lối vào.

Đối với nước Mỹ hầu như không có mạng lưới đường sắt cao tốc và phụ thuộc cao vào hàng không, sự bất ổn của hệ thống hàng không dân dụng là chí mạng. Ngay cả Elon Musk cũng công khai bày tỏ sẵn sàng tự bỏ tiền túi trả lương cho nhân viên TSA bị ảnh hưởng.

Cũng từ tháng 3, thị trường dự đoán Polymarket đã triển khai sự kiện dự đoán cập nhật hàng tuần "Số chuyến bay bị hoãn tại Mỹ tuần này" - người giao dịch có thể đặt cược vào số chuyến bay bị hoãn mỗi tuần, dự đoán đúng thì có tiền, dự đoán sai thì mất hết.

Ngoài những sự kiện mang tính giải trí thuần túy như vậy, Polymarket còn triển khai một số chủ đề có giá trị tham khảo đáng kể. Thông qua xác suất phản ánh từ những chủ đề này, chúng ta có thể thử giải mã tình trạng thực tế hiện nay của việc chính phủ đóng cửa, thậm chí là chính sách đối nội của Mỹ.

Cuộc đấu đóng cửa của hai đảng

Thời gian đóng cửa lần này đã phá vỡ kỷ lục 35 ngày do Trump thiết lập trước đây. Trong tình cảnh hàng loạt chuyến bay bị hoãn, hệ thống kiểm tra an ninh gần như tê liệt, việc đóng cửa khi nào kết thúc là vấn đề được người dân Mỹ bị ảnh hưởng quan tâm nhất.

Hiện Polymarket đã có sự kiện liên quan: "Việc đóng cửa DHS sẽ kết thúc vào ___". Tính đến thời điểm đăng bài, xác suất việc đóng cửa kết thúc trong khoảng từ ngày 5 đến ngày 8 tháng 4 là 44%, xác suất việc đóng cửa không kết thúc trong tháng 4 là 14%.

Trong số những người đặt cược vào hai thời điểm này, có không ít "tiền thông minh" - những nhà giao dịch kỳ cựu có tỷ lệ dự đoán chính xác cao trong quá khứ, hiệu suất lợi nhuận nổi bật trong lĩnh vực chính trị. Đằng sau bức chân dung giao dịch như vậy là một logic rõ ràng: nếu việc đóng cửa không kết thúc trong khoảng thời gian từ ngày 5 đến ngày 8 tháng 4, khả năng đạt được thỏa thuận trong tháng này sẽ giảm mạnh.

Khoảng thời gian từ ngày 5 đến ngày 8 tháng 4 trùng với thời điểm Quốc hội trở lại làm việc sau kỳ nghỉ, hai đảng sẽ một lần nữa đưa dự luật ngân sách lên bàn đàm phán. Nếu có thể đạt được thống nhất trong vài ngày sau khi trở lại làm việc, dự luật sau khi được Thượng viện và Hạ viện thông qua sẽ được trình lên để ký, việc đóng cửa sẽ chấm dứt.

Tuy nhiên, nếu bỏ lỡ khoảng thời gian cửa sổ này một lần nữa, Thượng viện và Hạ viện sau đó sẽ chìm đắm vào các chương trình nghị sự khác. Trong trường hợp không có áp lực chính trị mạnh mẽ, động lực để hai đảng ngồi lại vào bàn đàm phán sẽ giảm đáng kể.

"Thanh toán" của Musk và "thay ca" của ICE

Do nhân viên TSA liên tục nghỉ việc dẫn đến tình trạng hoãn chuyến bay nghiêm trọng tại các sân bay lớn, Elon Musk đã đăng bài vào ngày 21 tháng 3 bày tỏ sẵn sàng chi trả lương cho nhân viên TSA, từ đó thúc đẩy sự kiện giao dịch trên Polymarket "Liệu Musk có trả lương cho nhân viên TSA không?".

Tuy nhiên, không lâu sau khi Musk đăng bài, Nhà Trắng đã từ chối đề xuất này với lý do tuân thủ pháp luật và xung đột lợi ích: theo luật liên bang Mỹ, nhân viên chính phủ không được nhận thù lao bên ngoài liên quan đến công vụ của họ; cộng thêm việc Musk tham gia sâu vào các hợp đồng của chính phủ liên bang, việc trực tiếp chi trả lương phải đối mặt với thách thức xung đột lợi ích nghiêm trọng.

Lý do từ chối tuy có cơ sở pháp lý, nhưng người dân vẫn phải sống. Để giảm thiểu tác động của việc hệ thống hàng không tê liệt đối với cuộc bầu cử giữa kỳ, Trump đã ra lệnh vào tháng 3 điều động đặc vụ Cục Di trú và Thực thi Hải quan (ICE) đến các sân bay, thay thế nhân viên TSA đã nghỉ việc do không được trả lương.

Nhưng cảnh tượng xảy ra sau khi những đặc vụ ICE này đóng quân tại sân bay, khiến toàn bộ sự kiện đóng cửa trông càng lố bịch hơn.

Sau khi Trump lên nắm quyền, để hoàn thành mục tiêu "bắt giữ 3000 người mỗi ngày, trục xuất một triệu người mỗi năm", ICE đang cắt giảm mạnh quy trình tuyển dụng và đào tạo - kế hoạch tuyển thêm mười nghìn nhân viên thực thi pháp luật, và rút ngắn khóa đào tạo thực tế dự định 16 tuần xuống còn 8 tuần.

Nói một cách đơn giản, trình độ chuyên môn của chính những đặc vụ ICE này đã đáng nghi ngờ.

Trong khi đó, công việc kiểm tra an ninh của TSA đòi hỏi đào tạo có hệ thống, bao gồm các kỹ năng cốt lõi như vận hành máy X-quang, phát hiện chất nổ, mà đặc vụ ICE hoàn toàn không có những chứng chỉ này.

Do đó, một cảnh tượng lịch sử đã diễn ra: nhân viên TSA vừa làm việc không lương, vừa phải hướng dẫn quy trình kiểm tra an ninh cho đặc vụ ICE, dạy họ cách duy trì trật tự. Trong khi đó, hầu hết đặc vụ ICE không thực sự thực hiện kiểm tra an ninh, mà tuần tra khắp nhà ga, sử dụng thân phận thực thi pháp luật để thẩm vấn và trục xuất những người nghi là nhập cư bất hợp pháp.

Số liệu chứng minh kết quả của trò hề này: sau khi ICE đóng quân tại sân bay, tình trạng hoãn chuyến bay không được cải thiện đáng kể. Tính đến cuối tháng 3, hệ thống hàng không Mỹ vẫn có hàng nghìn chuyến bay bị hoãn mỗi ngày, tỷ lệ vắng mặt của TSA tại sân bay Atlanta gần 40%, số chuyến bay bị hoãn trong một ngày vượt quá 350 chuyến. Những con số này cho thấy, những đặc vụ ICE vốn được kỳ vọng đóng vai trò đệm giảm sốc cho việc đóng cửa, đã không phát huy bất kỳ tác dụng nào như mong đợi.

"Phương án hạt nhân" phá vỡ bế tắc

Một sự kiện giao dịch khác liên quan đến việc chính phủ đóng cửa lần này là "Liệu đảng Cộng hòa có sử dụng 'phương án hạt nhân' để phá vỡ thủ tục cản trở trước ngày 31 tháng 12 năm 2026 không?", hiện tại xác suất là 31%.

Thoạt nhìn, cụm từ "phương án hạt nhân" nghe khá đáng sợ; nhưng trong chính trường Mỹ, nó không phải là vũ khí hạt nhân theo nghĩa đen, mà là một trong số ít nhưng cực kỳ phá hoại những lá bài tẩy trong thủ tục nghị sự của đảng Cộng hòa.

Trong hệ thống lập pháp của Mỹ, Hạ viện chịu trách nhiệm đề xuất và soạn thảo dự luật ngân sách, Thượng viện chịu trách nhiệm xem xét và biểu quyết. Thông thường, để kết thúc tranh luận và tiến hành bỏ phiếu tại Thượng viện cần 60 phiếu ủng hộ - điều này có nghĩa là đảng thiểu số chỉ cần tập hợp đủ 41 phiếu là có thể phong tỏa bất kỳ dự luật nào bằng cách trì hoãn tranh luận vô thời hạn.

Trong khi đó, "phương án hạt nhân" cung cấp một con đường vượt qua ngưỡng này: một thượng nghị sĩ đưa ra kháng nghị thủ tục, với đa số đơn giản (51 phiếu) lật ngược phán quyết của quan chức chủ trì, từ đó hạ thấp một cách cưỡng chế ngưỡng số phiếu cần thiết để chấm dứt tranh luận từ 60 phiếu.

Hiện tại đảng Cộng hòa chiếm 53 ghế tại Thượng viện, một khi phương án hạt nhân được kích hoạt, khả năng ngăn cản của đảng Dân chủ sẽ gần như bằng không.

Nhưng lý do "phương án hạt nhân" được gọi là "hạt nhân", chính là vì nó cũng đắt giá đối với chính người sử dụng: phá vỡ quy tắc thủ tục nghị sự của Thượng viện, sẽ bị cử tri coi là lạm dụng quyền lực; quan trọng hơn, một khi đảng Cộng hòa mất đa số ghế trong tương lai, quy tắc tương tự cũng sẽ bị đảng Dân chủ sử dụng để phản công.

Hố ngày hôm nay đào, ngày mai có thể chính mình phải lấp. Xác suất 31% này chính là định giá thực tế của thị trường đối với tình thế tiến thoái lưỡng nan này.

Ngay trong lúc bế tắc đóng cửa này vẫn chưa được giải quyết, Trump còn phải đồng thời đối phó với tình thế khó khăn khi tình hình Iran tiếp tục leo thang.

Một bên là cuộc đấu tranh căng thẳng về ngoại giao và quân sự, một bên là hàng dài tại sân bay, giấy nợ lương và sự cãi vã giữa hai đảng - những rắc rối mà chính phủ Mỹ nhiệm kỳ này cần phối hợp giải quyết đồng thời, nhiều hơn rất nhiều so với những gì tin tức trang nhất thể hiện. Khủng hoảng đối nội và đối ngoại, chưa bao giờ chờ đợi bên kia giải quyết xong trước.

Và trong sự bất ổn này, các sự kiện dự đoán phong phú về chính trị và thời sự trên thị trường dự đoán, sẽ tiếp tục đóng vai trò như một tấm gương khách quan, giúp chúng ta nắm bắt hướng đi thực sự của những câu chuyện này.