Một tuần tăng gần 20%: "Kinh doanh cho thuê" của Arbitrum bùng nổ nhờ Robinhood Chain

Nguyên tác: angelilu, Foresight News

ARB hôm nay đã chạm mức 0,094 USD trong phiên, tăng gần 20% trong tuần qua, trở thành một trong những token L2 chính mạnh nhất trong tuần.

Chất xúc tác thúc đẩy đợt tăng giá này là sự ra mắt của "Robinhood Chain" – một Layer2 RWA (Tài sản thế giới thực) do Robinhood xây dựng dựa trên công nghệ của Arbitrum, chính thức lên mainnet tại sự kiện ra mắt ở London vào ngày 1 tháng 7.

Đằng sau đó là một logic ẩn giấu hơn: một quy tắc cũ đã tồn tại một năm rưỡi nay được đưa lên bàn cân: một phần doanh thu của Robinhood Chain sẽ tự động chảy ngược trở lại hệ sinh thái Arbitrum, một phần lớn trực tiếp vào kho bạc ArbitrumDAO. Đây không phải là chính sách mới, mà là một cơ chế chia sẻ trước đây chưa được chú ý, lần đầu tiên được thị trường định giá một cách nghiêm túc nhờ sự tham gia của Robinhood, một thương hiệu TradFi nặng ký.

Vị khách thuê lớn đầu tiên sau một năm rưỡi

Quy tắc này được gọi là Kế hoạch mở rộng Arbitrum (AEP), được ra mắt bởi Arbitrum Foundation cùng với Offchain Labs vào tháng 1 năm 2024. Nói một cách đơn giản, nó cho phép Arbitrum mở công nghệ của mình cho người khác xây dựng chuỗi, với điều kiện phải chia sẻ doanh thu.

Logic chia sẻ rất đơn giản: Bất kỳ chuỗi độc lập nào sử dụng công nghệ Arbitrum Orbit nhưng không thanh toán trên Arbitrum One/Nova (ví dụ: thanh toán trực tiếp lên Ethereum hoặc Base) đều phải chia 10% tổng doanh thu giao thức cho hệ sinh thái Arbitrum – 8% vào kho bạc DAO, 2% cho hiệp hội nhà phát triển. Tuy nhiên, các L3 thanh toán trở lại Arbitrum One/Nova, chẳng hạn như Xai, Sanko, thì không cần chia sẻ, tiếp tục giữ tư cách thành viên hệ sinh thái cấp một.

Điểm mấu chốt là Robinhood Chain không phải là chuỗi đầu tiên kích hoạt AEP. Trước đó, các chuỗi nhỏ như Degen Chain, Onyx, Flynet thanh toán lên Base đã sớm nộp khoản chia sẻ này, nhưng với quy mô quá nhỏ, không ai để ý. Sự khác biệt của Robinhood Chain chỉ nằm ở chỗ nó là chuỗi nặng ký đầu tiên mang lại quy mô đáng kể cho khoản tiền chia sẻ này.

Số liệu đẹp, quy mô thu phí còn nhỏ

Theo số liệu mới nhất do người đứng đầu bộ phận Quốc tế và Tiền điện tử của Robinhood Johann tiết lộ: tính đến ngày 10 tháng 7, sau hơn một tuần ra mắt, Robinhood Chain đã xử lý hơn 17 triệu giao dịch, có hơn 350.000 địa chỉ, TVL khoảng 250 triệu USD, và khối lượng giao dịch DEX vượt quá 1 tỷ USD. Đối với một chuỗi mới ra mắt, bảng thành tích này thực sự ấn tượng.

Nhưng quy mô thu phí không lớn đến vậy. Theo dữ liệu Dune, tính đến thời điểm viết bài, doanh thu giao thức hiện tại của Robinhood Chain là khoảng 147.000 USD. Sau khi trừ chi phí thanh toán dữ liệu trở lại Ethereum L1, chỉ còn 146.000 USD. Ngay cả khi chia 10% cho Arbitrum DAO, số tiền này cũng quá nhỏ bé. Đợt tăng giá của ARB lần này phản ánh mức định giá cao của thị trường đối với tiềm năng mở rộng trong tương lai của giao thức AEP, một đợt tăng giá điển hình dựa trên câu chuyện.

Nhìn vào không gian tưởng tượng, trần của AEP thực sự không thấp: tổng tài sản trên nền tảng Robinhood khoảng 324 tỷ USD, tài sản được quản lý khoảng 143,6 tỷ USD, cổ phiếu token hóa đã mở rộng lên hơn 2.000 token, phủ sóng 120 quốc gia. Hầu hết các tài sản này vẫn chưa được đưa lên chuỗi. Một khi việc thanh toán từng bước được chuyển đổi, cơ sở chia sẻ 57.000 USD sẽ đứng trên một quy mô hoàn toàn khác.

Một bên chủ nhà cũ sắp mất khách thuê lớn nhất, một bên chủ nhà mới vừa nhận được đơn hàng lớn

Mô hình "thu phí" của Arbitrum thực ra không mới. Optimism đã vận hành mô hình "chủ nhà" này từ khá lâu.

Optimism Collective thu phí từ tất cả các chuỗi thành viên Superchain (Base, Zora, Mode, Unichain, v.v.) thông qua OP Stack – thu 2,5% doanh thu sequencer hoặc 15% lợi nhuận ròng (lấy giá trị cao hơn) theo giao thức. Bản thân OP Mainnet cũng nộp toàn bộ thu nhập ròng vào kho bạc. Nhưng số tiền thuê này đang dần giảm đi. Trong quý 1 năm 2026, nó đã giảm xuống còn khoảng 2,9 triệu USD (trong đó Base đóng góp khoảng 1,4 triệu USD), giảm 21,5% so với quý trước là 3,7 triệu USD.

Vào tháng 2 năm nay, Base chính thức tuyên bố sẽ tách khỏi OP Stack – theo khối lượng phí Gas, Base đóng góp khoảng 96,5% doanh thu vào Collective. Tin tức này đã khiến token OP giảm 28% trong hai ngày.

Trong khi đó, Arbitrum vừa kịp thời kích hoạt lại mô hình chủ nhà của mình từ con số 0 nhờ Robinhood Chain. Cấu trúc của cả hai là hoàn toàn tương đương – cùng là công nghệ nền tảng thu phí từ các chuỗi bên ngoài, tiền vào kho bạc DAO của riêng mình (ArbitrumDAO vs Optimism Collective). Chỉ khác là mặc dù AEP của Arbitrum đã được viết ra từ năm 2024, nhưng nó chưa có khách thuê lớn nào cho đến tuần này mới thực sự tạo ra quy mô đáng kể cho hoạt động "thu phí".

Nhưng liệu vị khách thuê lớn này có ở lại được không?

Chính lịch sử của Base đã bị một số nhà phân tích dùng để dội gáo nước lạnh. Có quan điểm cho rằng, theo cùng một kịch bản, sớm muộn gì Robinhood Chain cũng sẽ tách khỏi Arbitrum Orbit như Base đã tách khỏi OP Stack và liên kết trực tiếp với Ethereum. Theo dữ liệu từ growthepie, doanh thu sequencer hàng ngày của Robinhood Chain đã đạt gần 60.000 USD, chỉ đứng sau Base với 72.000 USD trong số các L2 của Ethereum và gần gấp ba lần so với chuỗi mẹ Arbitrum.

Điều tinh tế hơn là vấn đề bên hưởng lợi. Chỉ sau một tuần ra mắt, Robinhood Chain đã trở thành bên tiêu thụ DA (Dữ liệu khả dụng) lớn thứ hai trên Ethereum, chỉ sau Base. Sequencer của nó trả phí blob, thanh toán bằng ETH và đốt vĩnh viễn. Một số nhà phân tích do đó cho rằng, nếu chuỗi này chỉ có thể có một loại tiền tệ hệ sinh thái, thì rất có thể đó sẽ là ETH chứ không phải ARB.