Nếu tôi là người sáng lập Kaito, InfoFi 2.0 sẽ sống sót như thế nào?

Tiêu đề gốc: What If: I Were the Founder of Kaito?

Tác giả gốc: RYAN YOON, TIGER RESEARCH

Biên dịch gốc: Peggy, BlockBeats

Lời tựa của biên tập viên: Một lần điều chỉnh chính sách API của X đã khiến toàn bộ hệ sinh thái InfoFi "ngừng hoạt động tập thể" trong vòng ba ngày. Sự sụp đổ này không chỉ phơi bày sự phụ thuộc sâu sắc của Web3 vào các nền tảng tập trung, mà còn hé lộ mặt trái của cơ chế khuyến khích: phần thưởng càng nhiều, tốc độ tạo nội dung rác càng nhanh, chất lượng nội dung càng khó kiểm soát.

Bài viết này lấy Kaito làm điểm phân tích, tổng hợp năm hướng đi khả thi cho các dự án InfoFi và chỉ ra rằng InfoFi 2.0 rất có thể sẽ hướng tới một mô hình có quy mô nhỏ hơn, sàng lọc mạnh hơn, chú trọng chất lượng hơn và có thể kiểm soát được. Ngoài ra, một vấn đề then chốt hơn là: khi làn sóng airdrop và câu chuyện thị trường lắng xuống, giá trị token của InfoFi cuối cùng sẽ dựa vào điều gì để duy trì?

Dưới đây là nội dung gốc:

Những điểm chính

Thay đổi chính sách của X đã khiến hệ sinh thái InfoFi sụp đổ trong ba ngày, phơi bày giới hạn cấu trúc của việc phụ thuộc quá mức vào các nền tảng tập trung.

Các dự án InfoFi hiện đang đối mặt với năm lựa chọn: đóng cửa; chuyển đổi thành nền tảng nhiệm vụ dựa trên cơ chế bounty; áp dụng mô hình viết bài tài trợ thương hiệu kiểu Hàn Quốc; mở rộng sang hoạt động đa nền tảng; hoặc chuyển đổi thành mô hình quản lý KOL kiểu MCN.

InfoFi 2.0 rất có thể sẽ tiến hóa thành một mô hình có quy mô nhỏ hơn và khả năng kiểm soát cao hơn, chuyển từ "mở rộng quy mô lớn không cần xin phép" sang "sự hợp tác có chọn lọc giữa KOL và các dự án".

Vẫn còn hai vấn đề cơ bản chưa được giải quyết: làm thế nào để thiết lập một hệ thống thù lao công bằng và làm thế nào để cung cấp sự hỗ trợ hợp lý cho giá trị token.

InfoFi sụp đổ trong ba ngày

Nguồn: X (@nikitabier)

Vào ngày 15 tháng 1, Nikita Bier, người phụ trách sản phẩm của X, đã đăng một bài viết ngắn, nêu rõ: nền tảng sẽ không còn cho phép các ứng dụng "đổi phần thưởng lấy bài đăng" tiếp tục hoạt động. Đối với các dự án InfoFi, điều này gần như tương đương với một bản án kết thúc.

Theo lời kể lại của Yu Hu, người sáng lập Kaito, diễn biến của sự việc diễn ra như sau:

Ngày 13 tháng 1: Kaito nhận được email từ X thông báo rằng họ có thể bước vào quy trình xem xét. Nhóm ngay lập tức gửi thư yêu cầu đối phương làm rõ thêm tình hình.

Ngày 14 tháng 1: X gửi thông báo pháp lý chính thức, Kaito đã gửi phản hồi pháp lý trong ngày hôm đó.

Ngày 15 tháng 1: Bài đăng công khai của Nikita Bier được đăng lên. Kaito, giống như mọi người, gần như đồng thời biết được quyết định cuối cùng.

Phản ứng của thị trường không hề khoan nhượng.

$KAITO lao dốc nhanh chóng, cộng đồng cũng bắt đầu chỉ trích nhóm rằng "rõ ràng tuyên bố đã có kế hoạch dự phòng, nhưng lại không thông báo trước rủi ro". Tối hôm đó, Kaito đã đưa ra tuyên bố khẩn cấp giải thích rằng: trong quá khứ, họ cũng từng nhận được thông báo pháp lý từ X, nhưng cuối cùng đều được giải quyết thông qua việc ký kết các thỏa thuận mới, vì vậy lần này nhóm đã chọn chờ đợi thêm thông tin liên lạc và đàm phán.

Nhưng dù giải thích thế nào, thực tế đã đủ rõ ràng: một quyết định của X đã trực tiếp chấm dứt toàn bộ hệ sinh thái InfoFi. Chỉ trong ba ngày, một phân khúc thị trường đã sụp đổ hoàn toàn, chỉ vì bên nền tảng xác định rằng nó đang gây hại cho trải nghiệm người dùng và chất lượng nội dung.

Nếu hôm nay tôi là người sáng lập một dự án InfoFi

Điều này có nghĩa là InfoFi đã kết thúc? Các dự án như Kaito thực chất đã chuẩn bị cho bước tiếp theo. Nhưng điều thực sự cần thiết hiện tại không phải là tiếp tục mô hình cũ, mà là tìm kiếm một hình thái InfoFi 2.0 khác.

Nếu tôi là người sáng lập một dự án InfoFi như Kaito, ngày hôm nay trong thực tế còn lại những lựa chọn khả thi nào? Bằng cách sắp xếp những con đường "có thể đi được" này, chúng ta có thể phác thảo hình dáng của InfoFi trong giai đoạn tiếp theo.

Đóng cửa

Đây là lựa chọn trực tiếp và đơn giản nhất: thu hẹp và ngừng hoạt động càng sớm càng tốt trước khi vốn bị đốt hết. Trong thực tế, nhiều dự án vừa và nhỏ rất có thể sẽ rơi vào trạng thái "xác sống", về cơ bản không còn cập nhật sản phẩm, chỉ thỉnh thoảng đăng vài bài trên mạng xã hội, rồi dần biến mất.

Vì PMF (Sự phù hợp Sản phẩm-Thị trường) của sản phẩm được xây dựng trên X, và nền tảng này giờ đây đã bị rút đi, thay vì tiếp tục đốt tiền tìm hướng mới, việc cắt lỗ kịp thời và chủ động rút lui lại phù hợp hơn với lý tính kinh doanh.

Nếu dự án vẫn nắm giữ tài sản dữ liệu có thể tái sử dụng, cũng có thể cân nhắc bán chúng cho các công ty khác để thu hồi một phần giá trị. Cũng chính vì vậy, hầu hết các dự án InfoFi có quy mô vừa và nhỏ rất có thể sẽ chọn con đường này.

Nền tảng nhiệm vụ dựa trên cơ chế bounty

Khi không thể tiếp tục sử dụng API của X, một giải pháp thay thế khả thi là quay trở lại mô hình khuyến khích "truyền thống" hơn: để KOL trực tiếp đăng ký tham gia sự kiện, sau khi nội dung được gửi lên sẽ được xem xét thủ công, và phần thưởng sẽ được phát sau khi thông qua.

Về bản chất, cơ chế này giống với "nền tảng nhiệm vụ" hoặc "hoạt động bounty" thời kỳ đầu hơn: KOL chủ động ứng tuyển; bên dự án sàng lọc và phân phối nhiệm vụ thủ công; người sáng tạo gửi nội dung; nền tảng xem xét và thanh toán phần thưởng sau khi thông qua.

Nó hy sinh tính tự động hóa và khả năng mở rộng quy mô ban đầu, nhưng đổi lại là quy trình thực thi có thể kiểm soát hơn. Trong bối cảnh các quy tắc nền tảng thắt chặt, cách thức "kém hiệu quả nhưng tuân thủ" này lại dễ tồn tại hơn.

Nguồn: Scribble

Scribble là một trường hợp điển hình. Bên dự án phát hành grant dưới dạng "nhiệm vụ bounty", KOL sáng tạo nội dung và gửi để xem xét, chỉ sau khi thông qua mới có thể nhận phần thưởng. Cơ chế này không phải là theo dõi thời gian thực và thanh toán tức thời, mà nghiêng về mô hình quy trình "gửi - xem xét" hơn.

Cấu trúc này có khả năng trở thành một nền tảng mở: nền tảng cung cấp hỗ trợ kết nối và cơ sở hạ tầng, trong khi hoạt động vận hành sự kiện cụ thể và quản lý nội dung vẫn do từng dự án tự chịu trách nhiệm. Khi nhiều dự án tham gia hơn, nhóm KOL sẽ mở rộng theo; và khi quy mô người sáng tạo tăng lên, bên dự án cũng sẽ có nhiều đối tác hợp tác để lựa chọn hơn.

Nhưng nhược điểm của nó cũng rõ ràng: tính không chắc chắn đối với KOL rất cao. Nếu nội dung bị từ chối, chi phí thời gian bỏ ra sẽ hoàn toàn mất trắng. Sau nhiều lần thất bại, KOL rất có thể sẽ chọn rời khỏi nền tảng.

Mô hình "Blog thương hiệu" kiểu Hàn Quốc

Nguồn: Revu

Mô hình "Blog thương hiệu" của Hàn Quốc đi theo con đường "sàng lọc trước, quản lý sau", thay vì "làm nội dung trước, xem xét sau" như các nền tảng bounty. Các cơ quan như Revu đã vận hành theo mô hình này hơn mười năm.

Quy trình cũng rõ ràng: Bên dự án trước tiên thiết lập số người tham gia mục tiêu và phát hành hoạt động, sau khi người sáng tạo gửi đơn đăng ký, bên dự án sẽ sàng lọc KOL hợp tác dựa trên dữ liệu như số lượng người theo dõi, hiệu suất trong quá khứ. Các KOL được chọn sẽ nhận được quy chuẩn nội dung và yêu cầu viết bài rõ ràng. Sau khi nội dung được đăng, nhân viên vận hành sẽ kiểm tra; nếu không đạt tiêu chuẩn, sẽ yêu cầu chỉnh sửa; nếu không gửi đúng hạn, sẽ phải đối mặt với hình phạt hoặc khấu trừ tiền.

Lợi ích lớn nhất của mô hình này là người sáng tạo hầu như không "làm việc vô ích". Chỉ cần vượt qua vòng sàng lọc và thực hiện theo quy chuẩn, thù lao về cơ bản có thể coi là đã được khóa, không có rủi ro "làm xong nhưng bị từ chối, chi phí lao động về không" như trong cơ chế bounty. Đối với bên dự án, vì đối tác hợp tác đã được sàng lọc trước, việc quản lý chất lượng cũng dễ dàng hơn, việc thực thi tổng thể có thể kiểm soát hơn.

Mở rộng đa nền tảng

Nếu X không còn khả dụng, lựa chọn thực tế tiếp theo là chuyển địa bàn sang các nền tảng như YouTube, TikTok, Instagram. Trên thực tế, trong cộng đồng Web3, "vượt ra khỏi X" từ lâu đã trở thành một sự đồng thuận: nếu muốn đạt được tăng trưởng thực sự, phải di chuyển từ một cộng đồng chủ yếu là người dùng crypto gốc sang các kênh có người dùng rộng rãi hơn.

Ưu thế lớn nhất của con đường này là: quy mô người dùng tiềm năng vượt xa X. Đặc biệt ở các thị trường mới nổi như Đông Nam Á, Mỹ Latinh, ảnh hưởng của TikTok và Instagram thậm chí có thể mạnh hơn. Đồng thời, logic phân phối nội dung của các nền tảng khác nhau không giống nhau, ngay cả khi một nền tảng bị hạn chế, vẫn có thể duy trì tiếp xúc và vận hành trên các kênh khác.

Nhưng cái giá phải trả là độ phức tạp vận hành tăng vọt. Trên X, chỉ cần xem xét văn bản và tương tác; trên YouTube, thời lượng video và chất lượng sản xuất trực tiếp quyết định hiệu suất; trên TikTok, ba giây đầu tiên gần như quyết định số phận; trên Instagram, cần đánh giá Story, bố cục và mức độ hoàn thiện hình thức. Điều này đòi hỏi đội ngũ có khả năng vận hành đa nền tảng, hoặc xây dựng công cụ và quy trình mới. Đồng thời, chính sách API và cách thức thu thập dữ liệu của các nền tảng cũng không thống nhất, tương đương với việc "xây dựng lại hệ thống từ đầu".

Rủi ro chính sách vẫn tồn tại, bất kỳ nền tảng nào cũng có thể đột ng